Może się wydawać, że niewielka ilość spożytego alkoholu nie wpływa na zdolność prowadzenia samochodu czy jazdy rowerem. Wiele osób popełnia ten błąd. Tymczasem jazda w stanie nietrzeźwości nie tylko stwarza zagrożenie na drodze, ale też może skutkować dotkliwą karą. Kiedy popełnia się wykroczenie z art. 87 Kodeksu wykroczeń, co to oznacza i co za to grozi?
Czym jest art. 87 Kodeksu wykroczeń i czego dotyczy?
Artykuł 87 Kodeksu wykroczeń dotyczy sytuacji, w której kierujący pojazdem znajduje się w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka, ale nie przekracza poziomu uznawanego za stan nietrzeźwości. Innymi słowy – wykroczenie ma miejsce wtedy, gdy w organizmie kierującego wykryje się od 0,2 do 0,5 promila alkoholu we krwi (co przekłada się na obecność alkoholu w wydychanym powietrzu na poziomie od 0,1 mg do 0,25 mg alkoholu w 1 dm³). Powyżej tego stężenia alkoholu mówi się o stanie nietrzeźwości. Pojęcia stanu po użyciu alkoholu i stanu nietrzeźwości precyzuje art. 46 Ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, a także art. 115 § 16 Kodeksu karnego.
Art. 87 Kodeksu wykroczeń – jakich pojazdów dotyczy?
Kodeks precyzuje, że wykroczeniem jest:
- prowadzenie wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym w stanie po użyciu alkoholu;
- prowadzenie każdego innego pojazdu na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu w stanie po użyciu alkoholu lub w stanie nietrzeźwości.
Co grozi za popełnienie wykroczenia z art. 87 Kodeksu wykroczeń?
Kodeks wykroczeń przewiduje różne kary za prowadzenie po alkoholu w zależności od jego stężenia oraz rodzaju pojazdu.
- Za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie po użyciu alkoholu grozi kara aresztu (od 5 do 30 dni) albo kara grzywny nie niższej niż 2500 zł. Ponadto w ramach środków karnych nakłada się zakaz prowadzenia pojazdów na okres od 6 miesięcy do 3 lat.
- Za prowadzenie pojazdu innego niż mechaniczny w stanie nietrzeźwości (pow. 0,5 promila) grozi taka sama kara, a więc areszt (od 5 do 30 dni) albo grzywna w wysokości co najmniej 2500 zł. Dodatkowo sąd może (ale nie musi) nałożyć na kierującego zakaz prowadzenia pojazdów innych niż mechaniczne.
- Za prowadzenie pojazdu innego niż mechaniczny po użyciu alkoholu grozi kara aresztu od 5 do 30 dni albo grzywny nie niższej niż 1000 zł. Dodatkowo sąd może orzec zakaz prowadzenia pojazdów innych niż mechaniczne.
Maksymalna kara grzywny za wykroczenie z art. 87 Kodeksu wykroczeń to aż 30 000 zł.
Sądowy zakaz prowadzenia pojazdów – czy można go uniknąć?
Możliwość uniknięcia zakazu prowadzenia pojazdów zależy od tego, jakie dokładnie wykroczenie popełnił kierujący. W przypadku prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie po użyciu alkoholu (od 0,2 do 0,5 promila) orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów jest obligatoryjne – co do zasady sąd musi taką karę nałożyć.
Nie oznacza to jednak, że kierowca jest całkowicie pozbawiony szans na złagodzenie odpowiedzialności. Istnieje bowiem instytucja nadzwyczajnego złagodzenia kary (art. 39 k.w.), z której w określonych sytuacjach sąd może skorzystać. W praktyce oznacza to, że nawet przy obowiązkowym zakazie prowadzenia pojazdów możliwe jest jego skrócenie lub złagodzenie, o ile przemawiają za tym szczególne okoliczności – np. pomiar wskazuje wynik graniczny albo sprawca dotychczas prowadził nienaganny tryb życia, a incydent miał charakter jednorazowy.
W przypadku kierujących pojazdami niemechanicznymi (np. rowerami) po użyciu alkoholu (od 0,2 do 0,5 promila) lub w stanie nietrzeźwości (powyżej 0,5 promila), zakaz prowadzenia pojazdów ma charakter fakultatywny – sąd może, ale nie musi go orzekać.
Dlatego w tego rodzaju sprawach kluczowe znaczenie ma pomoc doświadczonego adwokata, który wie, jak umiejętnie wykorzystać przepisy o nadzwyczajnym złagodzeniu kary i przedstawić sądowi wszystkie okoliczności przemawiające na korzyść obwinionego. W wielu przypadkach właśnie dzięki profesjonalnej obronie udaje się ograniczyć dolegliwości związane z zakazem prowadzenia pojazdów.
Sądowy zakaz kierowania pojazdami – co to oznacza w praktyce?
Sądowy zakaz kierowania pojazdami w ramach wykroczenia jazdy po alkoholu może zostać orzeczony na okres od 6 miesięcy do nawet 3 lat. W przypadku zakazu orzeczonego na okres do 1 roku po upływie tego okresu kierowca automatycznie odzyskuje swoje uprawnienia. Gdy jednak zakaz prowadzenia pojazdów został orzeczony na dłużej niż 12 miesięcy, odzyskanie uprawnień wymaga ponownego przystąpienia do państwowego egzaminu na prawo jazdy.
Co ważne, sąd może orzec zarówno zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, jak i wyłączyć spod zakazu konkretne kategorie uprawnień. Jest to rozwiązanie stosowane np. wobec osób prowadzących pojazdy w związku z wykonywanym zawodem.
Wykroczenie określone w art. 87 Kodeksu wykroczeń – jak może pomóc adwokat?
Pomoc adwokata przy wykroczeniach związanych z jazdą po alkoholu bywa nieoceniona. Może on pomóc złagodzić wymiar kary lub wręcz pozwolić jej uniknąć. Zdarza się bowiem, że wina rzekomego sprawcy wykroczenia jest dyskusyjna (np. wykonane pomiary stężenia alkoholu są niejednoznaczne). Często istnieją także okoliczności łagodzące. Adwokat może pomóc przy:
- złożeniu do sądu zażalenia o zatrzymaniu prawa jazdy;
- wnioskowaniu o nadzwyczajne złagodzenie odpowiedzialności (przy wykroczeniu) albo o uniewinnienie;
- skróceniu zakazu prowadzenia pojazdów.
Adwokaci z naszej kancelarii specjalizują się w sprawach związanych z jazdą po alkoholu. Jeśli chcesz skorzystać z konsultacji, zadzwoń lub napisz.


